TARİHÇE
12.01.1945 tarihinde, İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Muhittin ERER 2. Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinin bodrum katında bulunan yaklaşık 150-200 metrekarelik bir alanın deney hayvanları yetiştirme bölümü ve araştırma laboratuvarları haline getirdiğini bildirerek, bu kuruluşa “Tecrübi Araştırma Enstitüsü” (TAE) isminin verilmesini Rektörlüğe önermiştir. Öneri kabul edilmiş ve 2.Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinin Laboratuvar Şefi Dr. Werner Laquer 04.10.1945 tarihinde Tecrübi Araştırma Enstitüsü’ nün ilk Müdürü olarak göreve başlamıştır. Dr. Warner Laquer 10.11.1949 tarihine kadar görevini sürdürmüştür.
Onun Türkiye’den ayrılmasından sonra, 08.02.1950 tarihinde TAE Müdürlüğüne Prof. Dr. Friedrich Reimann atanmıştır ve bu görevi 01.03.1975 tarihine kadar sürdürmüştür. Prof. Dr. Friedrich Reimann’ın emekli olmasından sonra TAE bir süre Prof. Dr. İlhan ULAGAY, Prof. Dr. Orhan ŞAŞMAZ, Prof. Dr. Sevim BÜYÜKDEVRİM ve Doç. Dr. Gülten ERDOĞAN’ dan oluşan bir kurul tarafından yönetilmiştir. Prof. Dr. Sevim BÜYÜKDEVRİM 1975 yılında TAE Müdürlüğüne atanmış ve TAE’nün laboratuvar hayvanlarının üretime geçmesini sağlamıştır.
01.05.1984 tarihinde Tecrübi Araştırma Enstitüsü, Deneysel Tıp Araştırma ve Uygulama Merkezi (DETAM) adını almıştır. Merkez daha sonra 16.10.1986 tarihinde Rektörlüğe bağlanmıştır. Merkez 1992 yılında İ.Ü. Rektörlüğü’ne bağlı bir Enstitü olarak Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) adı ile yeniden yapılanmış ve Müdürlüğüne Prof. Dr. Sevim BÜYÜKDEVRİM atanmıştır. Daha sonra sırasıyla Prof. Dr. Hikmet KOYUNCUOĞLU, Prof. Dr. Özdem ANĞ, Prof. Dr. Orhan ARIOĞUL, Prof. Dr. Mehmet KAYA, Prof. Dr. Turgay İSBİR, Prof. Dr. Uğur ÖZBEK ve Prof. Dr. Günnur DENİZ Enstitü Müdürü olarak görev yapmışlardır. 16 Aralık 2025 tarihinden itibaren bu görevi Prof. Dr. Erdem TÜZÜN sürdürmektedir.
DNA onarımı hakkındaki bilimsel çalışmasıyla 2015 Nobel Kimya Ödülü’nü alan İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi Mezunu Prof. Dr. Aziz Sancar, Nobel Madalyası ve Sertifikasını İstanbul Üniversitesi’ne bağışlamıştır. Kendisinin adı, 23 Mayıs 2016 günü yapılan törenle DETAE’ye verilmiş olup Enstitü “Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (Aziz Sancar DETAE)” olarak yeniden adlandırılmıştır.
Enstitü, 3500 metrekare alan içinde her biri 500 metrekarelik yedi kattan oluşmaktadır ve Laboratuvar Hayvanları Bilimi Anabilim Dalı, Moleküler Tıp Anabilim Dalı, Genetik Anabilim Dalı, İmmunoloji Anabilim Dalı, Sinirbilim Anabilim Dalı olmak üzere beş Anabilim Dalına sahiptir. Ayrıca Tüberküloz ve Moleküler Epidemiyolojisi Laboratuvarı, Hulusi Behçet Yaşam Bilimleri Merkezi, Biyobanka Birimi, İmmünohematoloji Birimi, Tüm Genom Analiz Laboratuvarı ve Metabolizma ve Diyabet Araştırma ve Uygulama birimleri de Enstitüye bağlı olarak faaliyetlerini sürdürmektedir.